مسئولان در بخش های گوناگون، نوآوری، خلاقیت و ابتکار در روشها را وظیفه خود بدانند -رهبر معظم انقلاب   
۱۳۹۸ يکشنبه ۳۰ تير -اِلأَحَّد ١٨ ذو القعده ١٤٤٠ - Sunday july 2019
نقشه وب سایت   تماس با ما  جستجو در وب سایت  ورود به صفحه اصلی
  بازدید ها :  308   بازدید    تاریخ درج مطلب  2/1/1397    
 
 
چه عواملی باعث هوازدگی فیزیکی می شوند؟

هوازدگی سنگ ها را به رسوبات تبدیل می کند. رسوبات ذرات و قطعات سنگ در اندازه های مختلف اند.

سنگ های رسوبی می توانند به اندازه تخته سنگ باشند. در مقابل ماسه هم رسوبی است. سیلت و رس هم از رسوباتند. چنان که می دانیم سیلت و رس بسیار کوچک اند. هوازدگی باعث می شود شکل سنگ های سطح زمین تغییر کند اما نوع مواد معدنی ای که در اثر هوازدگی در سطح زمین تشکیل می شوند ثابت است.

مدتی طول می کشد تا یک سنگ یا یک کوه دچار هوازدگی شود. جاده ها سریع تر از سنگ موجود در طبیعت هوازده می شوند. اگر شما در بخشی از جهان زندگی می کنید که زمستان های سرد دارد، شاید تنها لازم باشد یک سال صبر کنید تا ببینید یک جاده جدید شروع به هوازده شدن می کند.

- هوازگی فیزیکی چیست؟

هوازدگی فیزیکی سنگ را به قطعات کوچک تر می شکند. ترکیبات این قطعات کوچک تر درست مثل همان سنگ بزرگ است. در هوازدگی فیزیکی ترکیب سنگ تغییر نمی کند فقط سنگ شکسته و خرد می شود. به این ترتیب قطعات کوچک تر همان مواد معدنی سنگ بزرگ را دارند. عامل اصلی هوازگی فیزیکی آب، یخ و باد است.

- یخ زدگی به عنوان یکی از عوامل اصلی هوازدگی چگونه کار می کند؟

سنگ ها می توانند از راه های زیادی به قطعات کوچک تر تبدیل شوند. یخ زدگی در جایی شایع است که دمای آب به بالا و پایین نقطه انجماد می رود. بنابراین یخ زدگی می تواند در زمستان در عرض های جغرافیایی میانه و یا در فصل تابستان در آب و هواهای سردتر اتفاق بیفتد. یخ زدگی در مناطق کوهستانی شایع است.

وقتی آب مایع به یخ جامد تبدیل می شود، حجم آن افزایش می یابد. زمانی که سینی مکعب یخ را با آب پر می کنید و آن را در فریزر قرار می دهید می توانید این وضعیت را ببینید. یعنی می بینید که مکعب های یخ داخل یخدان نسبت به آب قبل از یخ زدگی حجم بیشتری پیدا کرده اند. همچنین وقتی لیموناد را داخل فریزر قرار می دهید تا به سرعت خنک شود هم می توانید این وضعیت را مشاهده کنید.

اگر یک قوطی کنسرو را برای مدتی طولانی در فریزر قرار دهید، حجم مایع داخل آن که یخ زده شده به اندازه ای افزایش می یابد که قوطی کنسرو را یا خم می کند یا می ترکاند. آب و برخی از مایعات دیگر بسیار غیر معمولند. بیشتر مواد وقتی از حالت مایع به حالت جامد تغییر می کنند؛ حجم شان کمتر می شود اما آب موقعی که منجمد می شود حجیم تر می شود! یخ زدگی به این دلیل اتفاق می افتد که حجم آب زیاد می شود و از مایع به جامد تبدیل می شود. وقتی هوا گرم است، آب راهش را به داخل شکاف سنگ ها پیدا می کند و هنگامی که دما به زیر نقطه انجماد می رود، آب درون شکاف ها به یخ تبدیل می شود و حجمش زیاد می شود. یعنی یخ فضای بیشتری را می گیرد. با گذشت زمان، یخ زدگی سنگ را می شکند. یخ زدگی در هوازدگی بسیار مؤثر است.

شما می توانید توده های بزرگی از سنگ های شکسته را در پای شیب کوه ها پیدا کنید. این سنگ ها به واسطه یخ زدگی شکسته اند، سست شده اند و به پایین شیب غلطیده اند.

- سایش

سایش نوع دیگری از هوازدگی فیزیکی است. با سایش، یک سنگ بر یک سنگ دیگر ساییده می شود. گرانش باعث سایش می شود هنگامی که یک سنگ به پایین یک شیب می لغزد. آب در حال حرکت باعث سایش می شود زیرا سنگ ها را حرکت می دهد به طوری که بر یکدیگر ضربه می زنند. بادهای قوی با وزاندن شن و ماسه بر سطوح سنگی باعث سایش می شوند. در نهایت، یخ داخل یخچال های در حال حرکت می تواند باعث سایش شود. قطعات سنگی ای که در داخل یخ کف یک یخچال جاگیر شده اند وقتی یخچال ها به آرامی حرکت می کنند سنگ زیرین را می تراشند. سنگ های روی ساحل هنگام عبور امواج از روی آنها دچار سایش می شوند چراکه امواج باعث می شوند سنگ ها به یکدیگر برخورد کنند.

- گیاهان و حیوانات چگونه باعث هوازدگی می شوند؟

گاهی اوقات عوامل بیولوژیکی باعث هوازدگی مکانیکی می شوند. این کار به آهستگی روی می دهد. ریشه های یک گیاه ممکن است در داخل شکاف یک سنگ رشد کند. همانطور که ریشه ها بزرگتر می شوند، شکاف را باز می کنند. حیوانات نقب زن یا جانورانی که زیر زمین لانه می سازند نیز می توانند باعث هوازدگی شوند. آنها در هنگام جست و جوی غذا حفاری می کنند یا برای زندگی کردن سوراخ ایجاد می کنند و به این وسیله سنگ ها را تکه تکه می کنند. امروزه انسانها نیز به میزان زیادی هوازدگی مکانیکی انجام می دهند. انسان ها با حفاری یا منفجر کردن سنگ ها برای ساخت خانه، جاده، تونل و یا برای دستیابی به سنگ های معدنی این کار را انجام می دهند.

سنگ های شکسته شده یا رسوبات حاصل از هوازدگی ممکن است مدتی طولانی در یک مکان نمانند. آنها ممکن است با باد، آب جاری یا یخ در حال حرکت به جایی دیگر حمل شوند.

منبع: سایت علمی 020

اين مقاله تا چه اندازه براي شما مفيد بوده است؟

 12345 
ضعيفعالي
توضیحات شما . (اختياري)

ميانگين آرا :0.0 از 5 امتياز است.


12345
0 : تعداد کل آرا ارسال شده
-1 116238 -1 -1

کامپیوتر
هوافضا
صنایع الکترونیکی
نجوم
مقالات عمومي
  
 
ارسال به دوستان


در صورتی که مایلید دوستان شما نیز از این مطلب استفاده کنند , کافیست نام و آدرس ایمیل خود و دوست خود  را وارد نموده تا این مطلب به دوستتان ارسال شود.
 




 
صفحه اصلی | اخبار و رویداد ها | مجموعه مطالب | اردبیل شناسی | صدرا | مسابقات | تماس با ما
Copyright 2009 Tebyan Branch Of Ardebil Province. All rights reserved.
Web Design : WebHouse