مسئولان در بخش های گوناگون، نوآوری، خلاقیت و ابتکار در روشها را وظیفه خود بدانند -رهبر معظم انقلاب   
۱۳۹۷ دوشنبه ۲ مهر -اِلأِثنين ١٣ محرم ١٤٤٠ - Monday September 2018
نقشه وب سایت   تماس با ما  جستجو در وب سایت  ورود به صفحه اصلی
  بازدید ها :  54   بازدید    تاریخ درج مطلب  2/1/1397    
 
 
تفاوت بین آتشفشان فعال، خفته و خاموش چیست؟

آتشفشان ها یکی از نیروهای عظیم طبیعت اند. از لحاظ فیزیکی، بر اطراف شان تسلط دارند و نقش فعالی در شکل دادن به جغرافیای سیاره مان ایفا می کنند. هنگامی که فعال اند و فوران می کنند، نیروی بسیار خطرناک و مخربی هستند اما زمانی که غیرفعال اند خاک اطرافشان را غنی می کنند. به این ترتیب این خاک می تواند بسیار حاصلخیز شود و سکونت گاه ها و شهرهایی در اطراف شان ساخته می شود.

اما تفاوت بین آتشفشان فعال و غیر فعال چیست و زمین شناسان درباره این تفاوت چه می گویند؟ این سؤال پیچیده ای است، چرا که روشی وجود ندارد که مطمئن شویم آیا یک آتشفشان همیشه فوران داشته است یا می رود که دوباره در مسیر فعال شدن قرار گرفته است.

درنتیجه محبوب ترین روش برای طبقه بندی آتشفشان ها تکرار فوران هایشان است. آتشفشان هایی که مرتب فوران می کنند فعال نامیده می شوند در حالی که آنهایی که از نظر تاریخی بارها فوران کرده اند اما در حال حاضر آرام اند خفته (یا غیر فعال) نامیده می شوند. در نهایت تفاوت ها به تکرار و زمان بندی محدود می شود!

آتشفشان فعال

در حال حاضر در میان آتشفشان شناسان بر سر تعریف آتشفشان «فعال» اجماعی وجود ندارد. آتشفشان ها - مثل همه اشکال زمین شناسی - می توانند عمری بسیار طولانی داشته باشند که این طول عمرها متفاوت است و می تواند بین چند ماه تا میلیون ها سال باشد. ظرف چند هزار سال گذشته، بسیاری از آتشفشان های زمین بارها فوران کرده اند، اما در حال حاضر هیچ نشانه ای از فوران قریب الوقوع را نشان نمی دهند.

مفهوم «فعال» در زمینه آتش فشان ها با مفهوم «فعال» در طول عمر انسان ها متفاوت است. دانشمندان اغلب آتشفشانی را فعال در نظر می گیرند که نشانه هایی از ناآرامی نشان می دهد (به عنوان مثال فعالیت زمین لرزه ای غیر معمول و یا انتشار گازهای جدید و عظیم) که بیانگر فوران است.

برنامه جهانی آتشفشانی اسمیتسونیان (Smithsonian Global Volcanism Program)، آتشفشان را تنها هنگامی فعال تعریف می کند که در 10،000 سال گذشته فوران کرده باشد. روش دیگر برای تعیین این که آیا یک آتشفشان فعال است یا نه از سوی مؤسسه بین المللی آتشفشان ها مورد استفاده قرار می گیرد.

بر اساس تعریف این مؤسسه، آتشفشان هایی که در خط سیر تاریخ بشر فوران کرده باشند (تعداد آنها به 500 آتشفشان بالغ می شود) فعال تعریف می شوند. اما این تعریف خیلی مشکل ساز است، چراکه وضعیت ثبت آتشفشان ها منطقه به منطقه فرق می کند. در بعضی از مناطق آتشفشان ها برای هزاران سال است که فهرست می شوند، در حالی که در بقیه مناطق جهان سابقه ثبت وقایع آنها تنها به چند قرن گذشته برمی گردد.

به این ترتیب، بهترین توصیفی که از یک «آتشفشان فعال» می توان ارایه داد حالت فوران منظم است. شاید یک آتشفشان درست همین حالا خاموش باشد، یا یک حادثه در چند دهه گذشته داشته است یا زمین شناسان انتظار دارند دوباره خیلی زود فوران کند. به طور خلاصه، اگر احتمال وجود داشته باشد که یک آتشفشان دوباره در آینده نزدیک فوران کند فعال است.

آتشفشان خفته

در رابطه با آتش فشان های فعال یک اصطلاح دیگر نیز به کار می رود. این اصطلاح، آتشفشان خفته است و به آتش فشان هایی اطلاق می شود که قادر به فوران اند و احتمالاً در آینده دوباره فوران خواهند کرد، اما برای مدت زمانی بسیار طولانی فورانی نداشته اند. در اینجا نیز، تعاریف پیچیده می شوند چون دشوار است که بین آتشفشانی که در حال حاضر فعال نیست ولی ممکن است فعال شود و آتشفشانی که غیرفعال باقی می ماند تمایز قایل شد. (دماوند نمونه آن است. مترجم.)

آتشفشانی که پرونده ای مکتوب درباره فعالیت آن وجود نداشته باشد اغلب آتشفشان خاموش در نظر گرفته می شود. با این وجود، آتشفشان هایی هستند که درواقع برای یک دوره زمانی طولانی خفته بوده اند در حالی که تصور می شد خاموش اند. (در پایین تعریفی از آتشفشان خاموش ارایه می شود.) به عنوان مثال، آتشفشان های یلوستون (Yellowstone)، طوبی (Toba)، و وزوویو (Vesuvius) همه قبل از فوران های تاریخی و ویرانگر شان تصور می شد خاموش اند.

این منطقه در اطراف آتشفشان وزوو که در 79 بعد از میلاد فوران کرد در حال حاضر پر از جمعیت است.

همین درباره کوه فورپیکد (Fourpeaked) در آلاسکا هم صادق است که در سال 2006 فوران کرد. پیش از این تاریخ، تصور می شد این آتشفشان خاموش باشد چراکه برای بیش از 10،000 سال بود که فوران نکرده بود. این آتشفشان را می توانید با آتشفشان کوه گریمس ووتن (Mount Grímsvötn) در جنوب شرق ایسلند مقایسه کنید که سه بار و در سال های 2004، 2008 و 2011 فوران کرده است.

بنابراین آتشفشان خفته در واقع بخشی از طبقه بندی آتشفشان های فعال است، فقط در حال حاضر فوران نمی کند.

آتشفشان خاموش

زمین شناسان اصطلاح آتشفشان خاموش را درباره آتشفشان هایی به کار می برند که عرضه ماگمایشان متوقف شده باشد. نمونه های زیادی از آتشفشان های خاموش در سراسر جهان وجود دارد. بسیاری از آنها در زنجیره سی مونت هاوایی- امپرور () در اقیانوس آرام و یا به صورت انفرادی در برخی مناطق یافت می شوند.

به عنوان مثال، آتشفشان شیپراک (Shiprock) در نیومکزیکو، مثالی از یک آتشفشان خاموش انفرادی است. قلعه ادینبورگ (Edinburgh Castle) که خارج از ادینبورگ پایتخت اسکاتلند واقع شده، به این مشهور است بالای یک آتشفشان خاموش واقع شده است.

اما البته، تشخیص این که آیا یک آتشفشان واقعاً خاموش شده است یا نه اغلب کار دشواری است چرا که بعضی از آتشفشان ها در مدت میلیون ها سال می توانسته اند فوران داشته باشند. بنابراین برخی از آتشفشان شناسان ترجیح می دهند به آتشفشان خاموش، آتش فشان غیر فعال بگویند و به برخی از آتشفشان هایی که تصور می شد خاموش باشند در حال حاضر نام آتشفشان خفته اطلاق می شود.

کوتاه این که تشخیص این که آیا یک آتشفشان فعال، خفته و یا خاموش است کار پیچیده ای است و به طورکلی تشخیص آنها به زمان بندی فوران ها محدود می شود و هنگامی که پای اشکال زمین شناسی در میان است زمان بندی برای ما فناپذیران به کاری دشوار تبدیل می شود. افراد و نسل ها طول عمر محدودی دارند، ملت ها ظاهر می شوند و سقوط می کنند و حتی تمدن ها در غبار تاریخ گم می شوند.

اما آتشفشان ها چطور؟ آنها می توانند میلیون ها سال پابرجا باشند. فهم این که آیا آنها هنوز زنده اند نیازمند کاری سخت، نگهداری سوابق، و (از همه مهم تر) صبر و شکیبایی بسیار زیاد است.

منبع: سایت علمی 020

اين مقاله تا چه اندازه براي شما مفيد بوده است؟

 12345 
ضعيفعالي
توضیحات شما . (اختياري)

ميانگين آرا :0.0 از 5 امتياز است.


12345
0 : تعداد کل آرا ارسال شده
-1 116218 -1 -1

کامپیوتر
هوافضا
صنایع الکترونیکی
نجوم
مقالات عمومي
  
 
ارسال به دوستان


در صورتی که مایلید دوستان شما نیز از این مطلب استفاده کنند , کافیست نام و آدرس ایمیل خود و دوست خود  را وارد نموده تا این مطلب به دوستتان ارسال شود.
 




 
صفحه اصلی | اخبار و رویداد ها | مجموعه مطالب | اردبیل شناسی | صدرا | مسابقات | تماس با ما
Copyright 2009 Tebyan Branch Of Ardebil Province. All rights reserved.
Web Design : WebHouse