مسئولان در بخش های گوناگون، نوآوری، خلاقیت و ابتکار در روشها را وظیفه خود بدانند -رهبر معظم انقلاب   
۱۳۹۷ جمعه ۲۹ تير -اِجُّمعَة ٧ ذو القعده ١٤٣٩ - Friday july 2018
نقشه وب سایت   تماس با ما  جستجو در وب سایت  ورود به صفحه اصلی
  بازدید ها :  94   بازدید    تاریخ درج مطلب  26/12/1396    
 
 
حسان و نیکوکاری

شور نیکوکاری

در روزهای آخر سال که بوی شکفتن سیب و شکفتن گل ها و دیدارهایی که تازه می شود، بوی بهار و دل های بهاری به مشام می رسد، دل های عاشق و نوع دوست، دستان نیازمندان را در آغوش مهرشان می نوازند. بوی احسان و نیکوکاری که گوهر ناب زیستن را به انسان هدیه می دهد.

خلل پذیر بود هر بنا که می بینی

مگر بنای محبت که خالی از خلل است

روا نیست تنها ماندن؛ روا نیست درمانده شدن در این زمین بزرگ که آدم هایش می توانند مهر بورزند و احسان کنند.

روا نیست در این زمین که میراث آدمی زاده هاست، آدمی دست های نیازش را بگشاید با شرم و آدمی دیگر دست هایش را بدزدد با غرور.

چه لب های خشکیده در پیاده رو که می توان با محبت، شکوفایش کرد! شایسته نیست خیابان هایمان، پر از ناتوانی رهگذران باشد و کوچه هایمان خالی از بوی هم زیستی. شایسته نیست خط فقر را بر پیشانی شهر دیدن و صدای مظلوم را نشنیدن. زمین ما، با محبت همه چیز دارد، ولی بی محبت، هیچ چیز را نخواهد داشت.

فرهنگ خدمت و احسان

خدمت رسانی به مردم

فاتحان کشور دل

احسان و نیکوکاری، چرا؟

ممکن است برخی گمان کنند که انفاق تنها فلسفه اش پرشدن خلاءهای اجتماعی است، و لذا می گویند اگر این مسئله را حکومت و دولت بعهده بگیرد و با سازمانهائی که تشکیل می دهد مشکلات فقر و مسکنت را حل نماید دیگر نیازی نیست که بصورت انفاق های فردی انجام گیرد.

ولی اینچنین نیست، یعنی انفاق فلسفه اش تنها پرشدن خلاءها نمی باشد بلکه رابطه ای با «ساخته شدن» دارد.

اینکه انسان چیزی داشته باشد و از خود جدا کند، و مظهر رحمانیت پروردگار بشود، نقش بزرگی در ساختن انسان دارد. عطوفت که از ماده عطف است یعنی تمایل و توجه به دیگران، با دیگران یکی شدن و دل بجای دل آنها نهادن خود هدف است و هدفی اساسی و قابل اهمیت اگر چنین مفهومی در جامعه نباشد. عینا مثل آن است که در محیط خانواده محبت و عطوفت مفقود گردد و بجایش مؤسسات تربیتی تشکیل شود.

فلسفه انفاق

مؤمنان و حمایت از نیازمندان

اهمیت و جایگاه بخشندگی

فلسفه تأکید اسلام بر احسان

عشق خدا به نیکوکاران

احسان و نیکوکاری، چگونه؟

فضیلت صدقه، بس بزرگ و فوائد دنیوی و اخروی آن بیشمار است. رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: «صدقه دهید اگر چه یک خرما باشد، زیرا از رنج گرسنه می کاهد، و گناه را خاموش می کند چنانکه آب آتش را خاموش می کند» .

و فرمود: «هیچ بنده مسلمانی صدقه ای از کسب پاک و حلال نمی دهد - که خدا جز پاک و حلال را نمی پذیرد - مگر اینکه خدا آن را با دست خود می گیرد، و آن را می پروراند چنانکه یکی از شما شتر بچه ای را می پروراند، تا آنجا که یک دانه خرما مانند کوه احد شود» .

و فرمود: «هیچ بنده ای صدقه نیکو ندهد مگر اینکه خدا به خوبی بر میراث و ترکه او سرپرستی کند» . و فرمود: «هر انسانی [در روز قیامت] در سایه صدقه خویش است تا میان مردم حکم شود (و از حساب فارغ شوند)» .

و فرمود: «زمین قیامت آتش است مگر سایه مؤمن که صدقه او بر وی سایه می افکند» .

و فرمود: «خدائی که جز او خدائی نیست به سبب صدقه درد و بیماری و سوختن و غرق شدن و ویرانی بنا (خانه بر سر فرود آمدن) و دیوانگی. . . را دفع می کند» و هفتاد نوع شر را بر شمرد.

و فرمود: «هر گاه سائلی در شب به صورت مردی نزد شما آمد او را رد نکنید» .

صدقه ذخیره ای ماندگار

قرض الحسنه

مهمانی و ضیافت

عفو و بزرگواری

نیکی به والدین

چگونگی رسیدن خیرات به مردگان

احسان و نیکوکاری در قرآن

واژه «احسان» از ریشه «حُسن» به معنای زیبایی و نیکی می باشد که در قرآن در سه معنا به کار رفته است: 1ـ تفضّل و نیکی به دیگران، 2ـ انجام و سر و سامان دادن به امور و کارها به وجه نیکو و کامل، 3ـ انجام اعمال و رفتار صالح. احسان در این کاربرد تقریباً مترادف با تقوا و پرهیزکاری است.

از بررسی موارد کاربرد واژه «محسن» و مشتقاتش در قرآن، استفاده می شود که این واژه دارای دو معنی و کاربرد است: 1ـ نیکی و خیر رساننده به دیگران، 2ـ انجام دهندة اعمال و رفتارهای صالح و نیک. مقام محسنان در این کاربرد از برخی مقامات متقیان برتر است، و به طور کلی این واژه در این معنی و کاربرد خود بیشتر به کسانی اطلاق شده که از ایمانی راسخ و ثبات قدم در راه ایمان و انجام تکالیف الهی برخوردار بوده اند.

خداوند در قرآن کریم بارها با تعبیر «ان الله یحبّ المحسنین» مورد محبت الهی بودن «محسنان» را بیان می دارد و نیز با این وصف و عنوان پیامبران بزرگ خود، مانند نوح(ع) و ابراهیم(ع) را توصیف کرده است.

احسان و نیکوکاری در سخن و سیره معصومان علیهم السلام

یکی از اموری که در زندگی درخشان پیشوایان و چهارده معصوم(ع) بسیار می درخشد، و در کنار توحید و نماز و سایر برنامه های نخستین آنها قرار دارد انفاق با مال است، تا آنجا که انفاق آنها در بسیاری از موارد، به ایثار، و مقدم داشتن دیگران بر خود، می رسید، که آیات قرآنی در شأن این فداکاری های خالصانه آنها نازل شد، به عنوان نمونه، نظر شما را به رخداد زیر جلب می کنیم:

ماجرای معروف نذر روزه گرفتن سه روز حضرت علی(ع) و فاطمه(س) و فضّه برای شفای بیماری حسن و حسین(ع) است، آنها سه روز روزه گرفتند، در آن وقت حضرت علی(ع) در شدّت تهی دستی به سر می برد، سه من جو قرض کرد، فاطمه(س) آن را آرد نموده و از آن نان پخت، شب اول هنگام افطار مسکین به در خانه علی(ع) آمد و غذا طلبید، آنها غذای خود را به او دادند، و گرسنه ماندند، روز دوم هنگام افطار، یتیمی آمد و تقاضای غذا کرد، آنها غذای خود را به او دادند، و گرسنه ماندند. روز سوم نیز هنگام افطار اسیری گرسنه آمد، آنها غذای خود را به او دادند، و آن شب را نیز با گرسنگی شدید به سر آوردند. صبح حضرت علی(ع) دست حسن و حسین (ع) را گرفت و نزد پیامبر(ص) آورد، پیامبر(ص) دید آنها از شدت گرسنگی می لرزند. به خانه فاطمه(س) رفت، او را در محراب عبادت دید، در این هنگام سوره دهر (هفتاد و ششمین سوره قرآن) نازل شد، که آیات پنجم تا یازدهم این سوره در ستایش انفاق و ایثار خاندان حضرت علی(ع) است در آیه 8 می خوانیم:

«وَ یُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَی حُبِّهِ مِسْکِینًا وَ یَتِیمًا وَ أَسِیرًا؛ این ها غذای خود را با این که به آن غذا علاقه و نیاز دارند، به مسکین و یتیم و اسیر می دهند.»

آداب احسان و نیکوکاری

1- یکی این است که عطیه خود را کوچک شمارد تا در نزد خدا بزرگ باشد، که اگر آن را بزرگ شمارد در نزد خدا کوچک خواهد بود.

2- دیگر آنکه بهترین و محبوب ترین و بی شبهه ترین مال را بدهد، که خداوند پاک است و جز پاک را نمی پذیرد، و چیز پست و نامرغوب را انفاق کردن نسبت به خدای تعالی بی ادبی است، زیرا خوب و مرغوب را برای خود و خانواده خود نگاه داشتن، و پست و وازده را در راه خدا دادن به معنی ترجیح غیر خدا بر خداست.

3- دیگر اینکه سزاوار است که اگر بتواند آنقدر به فقیر بدهد که بی نیاز گردد، که در خبر آمده است که وقتی به فقیر چیزی می دهی او را بی نیاز کن، و دست خود را بعد از دادن صدقه ببوس، که این انفاق نخست در دست خدای تعالی قرار می گیرد.

4- دیگر اینکه از فقیر التماس دعا کند، که دعای فقیر در حق او مستجاب می شود،

عاقبت نیکوکاری

احسان و نیکوکاری، تجلی روحیه والا و صفت زیبای نوع دوستی است که در دستان سبز ما جلوه گر می شود. احسان به هم نوع موجب گره گشایی می شود و نمایان گر محبت و اظهار دوستی به دوستان است. محبت و دوستی، چون خون تازه در رگ های جامعه جریان می یابد و شور و نشاط به ارمغان می آورد. پس چون سلامت و شادابی فرد در گروی سلامت و شادابی اجتماع است، نوع دوستی و احسان به دیگران، خدمت به خویش و تلاش در راه رشد و پیشرفت خود است. اگر خواهان خیر و سعادت خود هستید، در زیباترین جلوه دوستی و محبت اجتماعی، روز احسان و نیکوکاری، با همیاری و شرکت در این تلاش همگانی، هم نیازمندان را به میهمانی سبز سفره محبت و نوع دوستی خود دعوت کنید و هم زمینه ترقی و پیشرفت خود را فراهم سازید.

داستانهایی از نیکوکاران

ابوالحسن می گوید: روزی جمعی با امام حسن مجتبی علیه السلام به حج می رفتند و زاد و توشه آنها از پیش رفته بود. آنها گرسنه و تشنه شدند. ناگاه از دورخیمه کهنه ای را دیدند. به آن جا رفتند. زنی پیر در آن جا نشسته بود. به او سلام کردند.

زن بادیه نشین پیش دوید و ایشان را اکرام کرد و گوسفندی بسته داشت. فوری آن را دوشید و شیرش را پیش مهمانان آورد و گفت: این شیر رابنوشید و گوسفند را ذبح کنید و طعام سازید . مهمانان چنان کردند و بعد از غذا به پیرزن گفتند : ما از طایفه قریشیم . وقتی بازگردیم ، باید به نزد ما بیایی تا پاداش احسان تو را بدهیم . این را گفتند و حرکت کردند . شب که شد ، شوهر زن از صحرا آمد و گوسفند را ندید.

زن ماجرا را به او گفت. مرد خشمگین شد و گفت: در دنیا یک گوسفند داشتی و آن را به قومی دادی که ایشان را نمی شناختی!

زن گفت: اگر ایشان را می شناختم، بازرگان بودم، نه میزبان. میزبان آن است که طعام به کسی دهد که او را نشناسد. بعد از چند روز..

روز احسان و نیکوکاری

روزهای آخر سال که به ایام احسان و نیکوکاری مشهور است، فرصتی است تا دیگران را در شادی خود سهیم سازیم و باری هر چند اندک از دوش آنها برداریم. باید باور کنیم که با محبت و نیکی به دیگران، اسباب جلب دوستی و محبت فرشتگان مقرب خداوند را برای خود فراهم می کنیم و بدین سان، در مقابل حق مؤمن شرمنده نمی شویم؛ چرا که امام کاظم علیه السلام در مقابل کعبه فرمود: «ای کعبه، حق تو بزرگ است، ولی به خدا سوگند که حق مؤمن از حق تو نیز بزرگ تر است.»

و چه زیباست جملات گهربار مقام معظم رهبری در توصیف این همه محبت و از خودگذشتگی که در روزهای احسان و نیکوکاری بروز می کند:

روح انفاق و نيكوكارى‏ بايستى در جامعه توسعه پيدا كند و جزو ايمان مردم بشود و هركس بنا را بر اين بگذارد كه در اموالش‏ «وَ فِي أَمْوالِهِمْ حَقٌّ لِلسَّائِلِ وَ الْمَحْرُومِ» (ذاریات: 19) واقعاً براى محرومان حق قائل باشد؛ يعنى اين را حق آن‏ها بر خودش بداند؛ تفضل خودش بر ديگران نداند؛ قرآن اين‏طورى مى‏گويد؛ نمى‏گويد كه شما به ديگرى تفضل مى‏كنيد؛ مى‏گويد او در مال شما حق دارد؛ «حَقٌّ لِلسَّائِلِ وَ الْمَحْرُومِ». در جاى ديگر مى‏فرمايد: «حَقٌّ مَعْلُومٌ لِلسَّائِلِ وَ الْمَحْرُومِ». (معارج: 24 و 25) به ‏هرحال، ما در جامعه‏ى اسلامى بايد اين را به عنوان يك فرهنگ در بياوريم. (بيانات در ديدار با اعضاى شوراى مركزى و مسئولان كميته‏ى امداد امام خمينى(ره)، 12 / 12 / 1370)

احسان و نیکوکاری در شعر و ادب

کم کم، بوی عید، از لابلای شاخه ها به مشام می رسد و خانه ها در انتظار خانه تکانی اند. فضای دم کرده ی بازارها و بازارچه ها، چانه زدن پی در پی، قهر و آشتی های مکرر و در نهایت، لبخندهای رضایت.

پول های نو، خودروهای تمیز، صورت های گل انداخته، خانه های گم شده در عطر خوش گذرانی؛ تنها یک روی سکّه اند؛ سکّه ای به نام روزگار. امّا در آن روی همین سکّه، زندگی، با خواب های پریشانی همرنگ می شود؛ روز شب است و شب، برزخی تمام نما. عید یعنی: شرم آشکارای پدر، گریه های پنهان مادر و آرزوی شیرین دختر.

هیچ واژه ای نمی تواند به تلخیِ قطره ی اشکی باشد که شب عید، از چشم دخترکی می افتد. هیچ شعری نمی تواند سوزناکیِ دست های خالی را به تصویر بکشد.

هیچ قلمی نمی تواند بازتاب پریشانی اهل درد باشد.

هیچ دوربینی نمی تواند به عمق آرزوی کودکی پی ببرد.

چقدر خوب است در این دریای بی کرانه ی زندگی نگاهمان به دست های غریقی باشد که «فریاد بی صدایش» ما را به خود می خواند!

چقدر خوب است به کفش های کهنه ای بیاندیشیم که در طول زمستان، زخم های دل را تحمل کرده است!

چقدر خوب است، به پیراهن هایی بیاندیشم که وصله هایشان، نمودار خط کشی های اجتماع است.

اين مقاله تا چه اندازه براي شما مفيد بوده است؟

 12345 
ضعيفعالي
توضیحات شما . (اختياري)

ميانگين آرا :0.0 از 5 امتياز است.


12345
0 : تعداد کل آرا ارسال شده
-1 114077 -1 -1

اخلاق
ادیان و مذاهب
مهدویت
اهل بیت (ع)
فلسفه و عرفان
احکام اسلامی
قرآنی
  
 
ارسال به دوستان


در صورتی که مایلید دوستان شما نیز از این مطلب استفاده کنند , کافیست نام و آدرس ایمیل خود و دوست خود  را وارد نموده تا این مطلب به دوستتان ارسال شود.
 




 
صفحه اصلی | اخبار و رویداد ها | مجموعه مطالب | اردبیل شناسی | صدرا | مسابقات | تماس با ما
Copyright 2009 Tebyan Branch Of Ardebil Province. All rights reserved.
Web Design : WebHouse